بازداشت بهداد اسفهبد در ایران

در میان مهندسان نرم افزار، بهداد اسفهبد یک شهرت است. او HarfBuzz را ایجاد کرد، ابزاری که به برنامه‌ها اجازه می‌دهد تا اسکریپت‌ها را به زبان‌هایی مانند فارسی ارائه کنند و فونت‌ها و تلاش‌های رندر متن گوگل را رهبری کرد. در سال 2019، او به فیس بوک رفت تا در تیم بین المللی سازی آن کار کند و سالانه حدود 1 میلیون دلار درآمد داشت. سال بعد در دی ماه برای دیداری دو هفته ای به تهران سفر کرد تا با خانواده اش دیدار کند. تبدیل به کابوس شد.

قرار بود روز چهارشنبه با دوستانش در یک کافه ملاقات کند. اسفهبد می گوید که در راه خود به آنجا، چهار افسر سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، شاخه ای از ارتش ایران که وظیفه حفظ رژیم فعلی در قدرت را دارد، به او نزدیک شدند. (آمریکا آن را یک سازمان تروریستی می‌داند.) افسران به اتهام همکاری با گروه‌های متخاصم و اقدام علیه امنیت رژیم اسلامی به اسفهبد دستور دادند. سپس او را به زندان اوین مجاور برای مخالفان سیاسی بردند.

برخورد اسفهبد با سپاه، زندگی او را به آشوب کشاند. او شکنجه شد و ماه‌ها بعد در ترس زندگی کرد. اسفهبد پس از آن ماجرای دستگیری او را در میان مردم گذاشت که خبرساز شد. جای تعجب نیست که بر اساس یک سند داخلی که به عنوان بخشی از مقالات فیس بوک که در ابتدا توسط بیش از 5500 کارمند مشاهده شده بود، در فیسبوک نیز موج ایجاد کرد. بعد از اینکه دیدیم، با اسفهبد تماس گرفتیم و او داستان کامل تجربه‌اش و اینکه چرا در نهایت فیس‌بوک را ترک کرد به ما گفت. و او چیز عجیبی را توصیف کرد: نه تنها به نظر می‌رسید که فیس‌بوک از ایران می‌ترسد، بلکه مقامات ایرانی نیز از توهین به فیس‌بوک محتاط بودند.

اسفهبد می گوید که سپاه او را به دلیل دوستی او با فعالانی که ابزارهایی برای دور زدن سانسور اینترنت در ایران ایجاد کرده اند، هدف قرار داده است. (اسفهبد در سال 2009 در جنبش سبز ایران برای برکناری محمود احمدی نژاد رئیس جمهور سابق شرکت کرد، اما او می گوید در حال حاضر فعال نیست.) او یک هفته به جز دو جلسه شکنجه روانی و روزانه 6 ساعت در سلول انفرادی قرار گرفت. بازجویی ها نگهبانان بیشتر دستگاه‌های او را مرور کردند و داده‌های خصوصی را از حساب‌های رسانه‌های اجتماعی او دانلود کردند. آنها همچنین سعی کردند او را متقاعد کنند که پس از خروج از ایران به یک خبرچین تبدیل شود و از دوستان فعال خود مطلع شود.

اگرچه نگهبانان سعی کردند خود را به اسفهبد قدرتمند و تهدیدآمیز معرفی کنند، اما به طرز شگفت انگیزی نسبت به هر چیزی که به فیس بوک ربطی داشت، خشمگین بودند. اسفهبد به ما گفت که نگهبانان می‌دانستند که او در آنجا کار می‌کند، اما درباره شغلش از او نپرسیدند و عموماً از درگیر شدن با شرکت محتاط بودند. آنها حتی به لپ تاپ تولیدی شرکت او دست نزدند. «نگهبانان بیشتر از باز کردن آن لپ‌تاپ و شنیدن صدای فیس‌بوک در اتاق می‌ترسیدند. آنها حتی از من نخواستند که سعی کنم به فیس بوک وصل شوم.» اسفهبد گفت. پس از اینکه نگهبانان خانواده او را تهدید کردند و گفتند که او را به مدت 10 سال زندانی خواهند کرد، او موافقت کرد که با فعالانی که در خارج از کشور می‌شناخت ملاقات داشته باشد و گزارش دهد. آنها او را رها کردند، اما علیرغم تلاش‌های بعدی سپاه برای برقراری ارتباط با او از طریق پیام‌های پیامکی اینستاگرام و واتس‌اپ (سرویس‌هایی که هر دو متعلق به شرکت مادر فیس‌بوک، متا هستند)، او هرگز به این معامله عمل نکرد.

اسفهبد ایران را ترک کرد و به لیسبون پرتغال رفت و در آنجا آپارتمانی داشت. در آنجا، او سعی کرد زندگی خود را دوباره جمع کند. اما مصیبت او تمام نشد.

بهداد اسفهبد. عکس از Mardetanha/Wikipedia.

فیس بوک ظرف دو روز پس از دستگیری از همسر و دوستانش از بازداشت وی مطلع شده بود. اسفهبد معتقد است که ممکن است زمانی بوده باشد که مرکز عملیات امنیت جهانی این شرکت، حساب‌های فیسبوک او را برای جلوگیری از نفوذ بسته است. اسفهبد پس از آزادی، پارانویای فلج کننده ای را تجربه کرد و در افسردگی عمیقی افتاد که او آن را به اختلال دوقطبی دوم نسبت می دهد. او احساس می کرد که نمی تواند به سر کار بازگردد. مدیرش ابتدا به او گفت که نگران این موضوع نباشد، اما فیسبوک HR پس از چند ماه به او اطلاع داد که روزهای تعطیلش تمام شده و باید به مرخصی بدون حقوق برود. او برای مرخصی استعلاجی ثبت نام کرد، روندی که به گفته او مکرراً از او خواسته شده است که به سر کار بازگردد. علاوه بر این، او نمی‌توانست حساب‌های فیس‌بوک خود را بدون انجام شخصاً در سیاتل دوباره فعال کند. اما اسفهبد با بازگشت از لیسبون به آمریکا احساس راحتی نمی‌کرد، در زمانی که بررسی‌های شدید ایرانی‌های آمریکایی (این پس از کشته شدن قاسم سلیمانی بود). او همچنین نگران بود که نداشتن حساب‌های اجتماعی، گذر از پرسش‌های احتمالی مرزی را برای او سخت‌تر می‌کند. به اسفهبد، او را در یک Catch-22 قرار دادند. اسفهبد به ما گفت: «اساساً هر تعاملی که با فیس‌بوک HR داشتم، بسیار ناهماهنگ و غیرانسانی بود.

اگرچه اسفهبد احساس می کرد که درمانش توسط فیس بوک کوتاهی کرده است، ممکن است غیرعادی نبوده باشد. فیسبوک 60000 کارمند دارد. تیم ساکت، تحلیلگر منابع انسانی و رئیس HRU Technical Resources، می‌گوید: وقتی سیاست مرخصی 60000 نفر را ایجاد می‌کنید، به کسی فکر نمی‌کنید که توسط یک دولت خارجی بازداشت شده است. او می‌گوید: «وقتی این بازی‌های تک‌شاخ را دارید، به نوعی رویداد تک‌شاخ است. اگرچه یک شرکت باید تمام تلاش خود را برای محافظت از کارکنان خود انجام دهد، سیاست های مرخصی همیشه برای مقابله با رویدادهای خارق العاده مجهز نیستند. ساکت همچنین خاطرنشان کرد که بخش‌های منابع انسانی اغلب برای محافظت از شرکت طراحی می‌شوند تا کارکنان.

با این حال، این سوال پیش می‌آید که آیا فیس‌بوک با توجه به حضور جهانی و نیروی کار بزرگ بین‌المللی خود، باید سیاست‌های متناسب‌تری برای موقعیت‌هایی مانند آنچه که اسفهبد پشت سر گذاشت، داشته باشد؟ فیس‌بوک قبلاً با مشکلاتی مواجه شده بود که کارمندانش با دولت‌های استبدادی درگیر بودند: در سال 2016، برزیل یکی از مدیران فیس‌بوک را به خاطر داده‌های واتس‌اپ دستگیر کرد. هند در اوایل سال جاری تهدید به دستگیری کارمندان فیس بوک کرد.

اسفهبد عجیب بود که فیس بوک از او نپرسید که در ایران چه اتفاقی افتاده است. او گفت: «به نظر می‌رسید که آنها فاصله خود را حفظ می‌کنند. آنها حتی نمی خواستند بدانند که آیا بازداشت من ربطی به فیس بوک دارد یا خیر. (سکت می‌گوید که برای استانداردسازی فرآیندها، بخش‌های منابع انسانی اغلب در مورد جزئیات رویدادهای آسیب‌زا که کارمندان می‌توانند آن‌ها را غیر انسانی بدانند، سؤال نمی‌کنند.) اسفهبد همچنین گفت که تماس مستقیمی با تیم امنیتی شرکت نداشته است.

کادیا کروما، سخنگوی متا، در بیانیه ای گفت: «متا اقدامات احتیاطی مناسبی را در رابطه با برخی از کشورهای پرخطر انجام می دهد. با این حال، جزئیات خاص در مورد این اقدامات محرمانه باقی می ماند و برای حفظ ایمنی مشتریان، مردم و محصولات ما اختصاصی است. با توجه به محرمانه بودن موضوعات کارمندان، نمی‌توانیم جزئیات خاصی در مورد ارتباطات شرکت با اسفهبد ارائه کنیم.»

ما می دانیم که داستان اسفهبد به لطف مقالات فیس بوک، مجموعه ای از ده ها هزار سند و پست جمع آوری شده توسط افشاگر فرانسیس هاگن، موضوع بحث در شرکت بود. در آگوست 2020، یادداشتی داخلی مبنی بر دستگیری اسفهبد (بدون نام بردن از وی) توسط یکی از اعضای بخش حراست این شرکت ارسال شده بود، بر اساس افشاگری‌های صورت گرفته به کمیسیون بورس و اوراق بهادار و به صورت اصلاح‌شده توسط قانون فرانسیس هاوگن در اختیار کنگره قرار گرفت. مشاوره (نسخه های ویرایش شده دریافت شده توسط کنگره توسط کنسرسیومی از سازمان های خبری از جمله Slate در حال بررسی است.) این پست با عنوان "ایمنی کارکنان و رویدادهای اخیر پیرامون کارمند سابق فیس بوک" است و در بخشی از آن آمده است:

برخی از کارمندان در مورد یکی از کارمندان سابق فیس بوک که توسط اعضای سپاه پاسداران ایران دستگیر و شکنجه شده بود، ابراز نگرانی کرده اند. دلمان برای کارمند و خانواده اش می سوزد. وحشتناک است که کارمند سابق مجبور شد این رفتار را تحمل کند و ما این نوع شرایط را بسیار جدی می گیریم.

این یادداشت در ادامه می‌گوید: «اولویت اول امنیت … [is] برای ایمن نگه‌داشتن کارکنانمان». اقداماتی را که کارمندان باید برای مدیریت ایمنی خود انجام دهند، از جمله: نظارت بر فعالیت های مشکوک در صورت درگیر شدن با گروه های اینترنتی باز که علیه دولت ایران فعالیت می کنند، آگاهی از اینکه ممکن است توسط دولت های خارجی به عنوان کارمندان فیس بوک مورد هدف قرار گیرند، نصب فعالیت های مشکوک را تشریح می کند. الزامات امنیتی در حساب های آنها، و کنار گذاشتن تجهیزات شرکت هنگام سفر به "مکان های پرخطر". (برخی از مکان‌های دیگر که توسط فیس‌بوک برچسب «پرخطر» زده شده‌اند: میانمار پس از کودتای نظامی اخیر، ایالات متحده در جریان شورش کنگره، و شهر مینیاپولیس در زمان منتهی به محاکمه درک شووین.)

این سندی است که نشان می‌دهد شرکت چقدر از خطرات مرتبط با ایران و دولت‌های دیگر آگاه است، حتی اگر از کارمندان می‌خواهد در مورد امنیت خود فعال باشند. فیس بوک اغلب به طور علنی با عملیات نفوذ دیجیتالی ایران، از تلاش برای مداخله در انتخابات ایالات متحده برای ترول کردن عملیات مزرعه تا ارتباط با پرسنل ارتش ایالات متحده، درگیر شده است. چند سال پیش، همانطور که مهسا علیمردانی، مدافع حقوق دیجیتال و محقق دانشگاه آکسفورد به ما گفت، ایران "سعی کرد مارک زاکربرگ را به اتهامات جنایی محاکمه کند." این کشور فیسبوک را پس از انتخابات بدنام خود در سال 2009 به دلیل نگرانی در مورد استفاده فعالان از این سایت ممنوع کرد. با این حال، دولت ایران همچنان از این شبکه استفاده می‌کند و به‌روزرسانی‌های کلی را برای جهان خارج ارسال می‌کند و در عین حال بر فعالیت‌های رسانه‌های اجتماعی مهاجران خود نظارت می‌کند. روز پنجشنبه، یک هیئت منصفه فدرال، دو شهروند ایرانی را به دلیل گسترش توطئه های مربوط به انتخابات ایالات متحده از طریق فیس بوک – در میان سایر رسانه های دیجیتال – در اکتبر 2020 متهم کرد. در خلال شهادت هاوگن در مقابل سنای ایالات متحده در ماه گذشته، او ادعا کرد که ایران از فیس بوک برای جاسوسی استفاده می کند. که طبق گزارشات شرکت از آن اطلاع داشت. این آخرین نکته توسط یکی دیگر از اسناد فاش شده تأیید می شود که شامل مجموعه ای از یادداشت های فوریه با تمرکز بر مقاومت در برابر تلاش های جاسوسی از سوی ایران است.

با این حال، نمودار 29 آوریل، حاوی داده‌های مهندسین هوش مصنوعی که بر روی «طبقه‌بندی‌کننده‌های اطلاعات غلط» غیرانسانی فیس‌بوک کار می‌کردند، نشان می‌دهد که فیس‌بوک نتوانست به اندازه کافی طبقه‌بندی‌کننده خود را برای تشخیص محتوای نوشته شده با زبان‌های رایج در ایران آموزش دهد. علی‌رغم نگرانی‌های فیس‌بوک در مورد دستکاری ایران در پلتفرم خود، به اندازه کافی برای بررسی اطلاعات غلط نوشته شده به زبان رسمی کشور، فارسی (که در سال‌های اخیر گسترده بوده است) تلاش نکرد. این با شواهد دیگری همخوانی دارد که نشان می دهد آگاهی فیس بوک از مشکلات مختلف بسیار بیشتر از تلاش هایش برای رسیدگی به آنها است.

1. همه نکته زیر مجموعه ضد کار Reddit را از دست می دهند

2. چگونه یک مالک NFT را ترول کنیم

3. ایده موذیانه درباره "ایمنی" که ما را در خطر قرار می دهد

4. آنچه واقعاً در Astroworld اتفاق افتاد وحشتناک تر از تئوری های توطئه است

در همین حال، بر اساس داستان اسفهبد، قدرتمندترین نیروی نظامی ایران نیز از فیس بوک می ترسد. علیمردانی گفت: «منابع و فناوری‌های فیس‌بوک از نظر پیچیدگی فناوری بسیار بیشتر از ایران است. من شک ندارم که [the IRGC] مرعوب برتری فنی فیس بوک شود.» به نظر می رسد که بن بست فیس بوک با ایران به نفع اسفهبد بوده است، زیرا سپاه پاسداران انقلاب اسلامی سعی نکرد از موقعیت او در این شرکت استفاده کند.

اسفهبد برای چند ماه در مرخصی ماند و در نهایت به ایالات متحده بازگشت (و حساب های شخصی خود در رسانه های اجتماعی را بازیابی کرد). سپس در ژوئن 2020، او پیام‌هایی را منتشر کرد که از آن به عنوان «خشونت، سوء استفاده، نژادپرستی و استعمار در صنعت تایپ» یاد کرد (اشاره به طراحان و انجمن‌هایی که مسئول فونت‌هایی است که ما در وب استفاده می‌کنیم). او گفت که در آن زمان، HR با نگرانی در مورد فعالیت‌های توییترش به او نزدیک شد، که با توجه به رویکرد خود فیس‌بوک به اعتدال، از نظر او ریاکارانه به نظر می‌رسید – این شرکت اخیراً تصمیم گرفته بود که «هنگامی که غارت‌ها شروع شد، تیراندازی، صحبت‌های جنجالی دونالد ترامپ را کنار بگذارد. شروع می‌کند» و چقدر او احساس می‌کرد که شرکت در مورد بازداشتش احساس بی‌اعتنایی کرده است. او در همان روز از فیس بوک استعفا داد. خط مشی محتوا و خط مشی کارکنان ظاهراً دو موضوع جداگانه در هر شرکت رسانه اجتماعی هستند. اما در مورد فیس بوک، آنها مسائلی هستند که بارها و بارها با یکدیگر برخورد می کنند.

زمان آینده
مشارکت است
سنگ لوح،
آمریکای جدید و
دانشگاه ایالتی آریزونا
که فناوری های نوظهور، سیاست های عمومی و جامعه را بررسی می کند.

!function(f,b,e,v,n,t,s){
if(f.fbq)return;n=f.fbq=function(){n.callMethod?
n.callMethod.apply(n,arguments):n.queue.push(arguments)};if(!f._fbq)f._fbq=n;
n.push=n;n.loaded=!0;n.version='2.0';n.queue=[];t=b.createElement(e);t.async=!0;
t.src=v;s=b.getElementsByTagName(e)[0];s.parentNode.insertBefore(t,s)}(پنجره،
سند، «اسکریپت»، «https://connect.facebook.net/en_US/fbevents.js»؛